Alumnibijeenkomst 12 November 2011: een verslag

Op 12 november organiseerde de LAP een bijeenkomst voor haar leden over het profileringsgebied. Ruud Koole trapte de bijeenkomst af met een toelichting op het profileringsgebied en een aantal inhoudelijke aanzetten. Zeer actueel als we alleen al kijken naar een regering Monti die zonder enige keizersmandaat aan het roer staat in Italië.

De basis van legitimiteit ligt in de definiëring die Max Weber gaf. Legitimiteit op basis van charisma, religie en traditie of ratio. Vervolgens maakte Koole een toespitsing op de rol van de media waar het gaat om politieke legitimiteit. Media interpreteren tegenwoordig vooral het politieke nieuws, in plaats van dit slechts te brengen.

Na de inleiding van Ruud Koole volgden drie workshops.


Multidimensional Legitimacy: An Overview
Kavita Ziemann bouwde voort op de aanzetten van Ruud Koole door met de toehoorders een definitie van Legitimiteit te maken. Legitimiteit wordt op zo veel verschillende manieren gedefinieerd dat onduidelijk is wat we er mee bedoelen.

Vervolgens werkte ze een multidimensionaal theoretisch kader uit waarin aan de hand van input (verkiezingen), throughput (checks and balances) en output (resultaat van beleid) in den breedte kon worden bepaald binnen welke randen van de tafel politieke legitimiteit kan worden gedefinieerd. De Europese Unie bijvoorbeeld is politiek legitiem als je alleen kijkt naar de output. Waar het gaat om de input en throughput is dit minder duidelijk.

Legitimate Authoritarianism? 
Danie Stockmann zoomde in op legitimiteit van autoritaire regimes zoals Rusland en China. Ze betoogde dat Rusland haar legitimiteit toetst door input van het volk te organiseren aan de hand van verkiezingen.

In China zoeken de machthebbers naar de juiste balans tussen enerzijds controle en anderzijds het tolereren van vrijheden. Het hebben van de juiste balans wekt de schijn van een volkomen gelegitimeerd regime. Dit vereist continu balanceren en de Chinese overheid doet dit zeer bewust. Wel is het zo dat naarmate een leider langer aan de macht is de tolerantie groter wordt, terwijl als een leider net in functie is hij de touwtjes steviger aantrekt.

Politieke legitimiteit en het verkiezingsmandaat
Houden politici zich aan hun verkiezingsbeloften? Rijst een dergelijke vraag aan de borreltafel, dan is men doorgaans vrij snel klaar: ‘nee, natuurlijk niet’, vertelt Tom Louwerse.

Toch is de uitkomst van het proefschrift van Louwerse een andere. Eerder had onderzoek van Thomson al uitgewezen dat ongeveer 60% van de verkiezingsbeloftes van Nederlandse regeringspartijen wordt omgezet in beleid. Is dat veel? Is dat weinig? Louwerse vindt het glas redelijk vol. Voor zijn dissertatie Political Parties and the Democratic Mandate vergelijkt hij politieke stellingnamen van partijen vóór en na verkiezingen. Hij concludeert dat het met het democratisch mandaat "helemaal niet zo slecht" is gesteld.

Meer specifiek onderzocht Louwerse of democratische constellatie (majoritarian vs. consensusdemocratie) van invloed is op de realisatie van het verkiezingsmandaat in Nederland en het Verenigd Koninkrijk. In hoeverre is het democratisch systeem van invloed op de mate waarin partijen zich houden aan hun verkiezingsmandaat? Louwerse vond geen significant verschil tussen de electorale en parlementaire competitie in Nederland en het Verenigd Koninkrijk.


 
Laatst Gewijzigd: 23-11-2011